Tijdsbesef bij ADHD: Waarom Minuten als Uren Kunnen Voelen

Anouk Dom | Klinisch psycholoog

Waarom “nog vijf minuutjes” soms een halfuur wordt

Je wilt op tijd vertrekken. Echt. Maar eerst nog dat ene bericht beantwoorden, snel je tas zoeken en toch nog even naar het toilet. Wanneer je de deur dichttrekt, had je eigenlijk al moeten aankomen.

Of je herkent het omgekeerde: je hebt om drie uur een afspraak en durft de hele voormiddag nergens aan te beginnen. Je bent op tijd, maar de rest van je dag lijkt in de wachtstand te staan. Beide situaties kunnen veel energie kosten.

Waar gaat die tijd naartoe?

Bij ADHD kunnen tijd inschatten en tijd organiseren lastig zijn. Onderzoek bij volwassenen ondersteunt dat, al verschilt het per taak en persoon. Er is geen enkele tijdstest die al jouw dagelijkse moeilijkheden verklaart. [1]

Misschien schat je de autorit perfect in, maar tel je parkeren en naar het gebouw wandelen niet mee. Of weet je wel hoe lang iets duurt, maar lukt stoppen met je vorige bezigheid niet. Dat verschil is nuttig: je hebt dan een ander hulpmiddel nodig.

Kies eens één terugkerend moment, zoals je ochtend. Kijk waar het wringt: beginnen, doorgaan, afronden of overschakelen. Je hoeft daarvoor niet je hele dag te registreren.

Reken ook het gedoe eromheen mee

“Douchen duurt tien minuten”, denk je. Maar je zoekt een handdoek, kiest kleren en merkt dat je haar nog nat is. Voor je klaarstaat, zijn er twintig minuten voorbij. Dat zijn geen verloren minuten; ze horen bij wat je aan het doen bent.

Schat een gewone taak en kijk achteraf hoeveel tijd ze werkelijk vroeg. Doe dat een paar keer, met voorbereiding en opruimen erbij. Zo kun je plannen met je echte dag in plaats van met de versie waarin alles vanzelf gaat.

Werk voor een afspraak terug vanaf het vertrekmoment. Wat moet daarvoor klaar zijn? Wanneer rond je je vorige activiteit af? Laat ook wat ruimte voor een sleutel die even zoek is.

Maak stoppen even concreet als beginnen

Een alarm met “afspraak” klinkt terwijl je midden in een mail zit. Je zet het uit: eerst die zin nog. Tien minuten later weet je niet meer dat het alarm gegaan is.

Probeer een melding die vertelt wat de volgende handeling is: “Mail opslaan, computer dicht, jas nemen.” Leg je tas alvast bij de deur. Je hoeft op dat moment dan minder nieuwe beslissingen te nemen.

Ook een zichtbaar klokje of een timer kan houvast geven. Kies een hulpmiddel dat je opmerkt zonder dat het je voortdurend opjaagt. Tien alarmen zijn niet automatisch nuttiger dan één duidelijke melding.

Als een afspraak je hele dag opslokt

Je wilt nog iets doen, maar bent bang om erin op te gaan. Kies dan iets met een klein, zichtbaar einde: de vaatwasser leegmaken, één document klaarleggen of een korte wandeling.

Spreek met jezelf af wanneer je stopt en zet je vertrekspullen klaar. Begin met iets dat zonder problemen onderbroken kan worden. Zo ontdek je of er wat ruimte vóór een afspraak terugkomt.

Een systeem moet jouw dag lichter maken